OOST-ZWITSERLAND

  • 01OostzwitserlandSchloss Vaduz Liechtenstein
Oost-Zwitserland grenst aan Duitsland (Bodensee), Oostenrijk, Liechtenstein en Italië. Het zijn de kantons ten oosten van Zurich, doorkruist door de Rijn, de op zeven na langste rivier van Europa. Het Sarganserland in Sankt Gallen met zijn Calandagebergte, het Glarnerland grenzend aan de Walensee met in het zuiden de 3600m hoge Glarner Tödi en het Appenzeller heuvellandschap met zijn 2500m hoge Säntis. Dit is zo een greep uit de kantons gelegen in het oosten van Zwitserland, het zijn kleinere kantons met schitterende steden die hier worden samengevat onder Oost-Zwitserland. Het kanton Graubünden, het zgn. Graubünderland, wordt apart vermeld onder het kopje bergwandelen. Oost-Zwitserland is in de zomermaanden een wandelgebied bij uitstek en in de wintermaanden heeft het prachtige aaneengesloten skigebieden.  

SANKT GALLEN

  • 01OostzwitserlandsanktgallenHeidelgrat
Het kanton St. Gallen heeft een aantal prachtige dalen waaronder het Taminatal, het Weisstannental en Schilstal in het Sarganserland. Ook de dalen rondom de bergketens Churfirsten en Calfeisen zijn zeker een wandeling waard. Een rondvaart op de Walensee, op de kantongrens met het kanton Glarus, is een beleving op zich. Of het nu om een culinair etentje gaat, een brunch, zakenreis, trouwerij of privé party, alles is mogelijk op de Walensee aan de voet van de Churfirsten. Informatie is te verkrijgen onder de volgende link: www.walenseeschiff.ch/ en verder op deze website.

Sankt Gallen is de hoofdstad van het gelijknamige kanton, dat zijn naam te danken heeft aan de monnik Gallus. Gallustag, de officiële feestdag van kanton Sankt Gallen wordt op 16 oktober gevierd. De bezienswaardigheden van de hoofdstad zijn onder andere, de St. Laurentiuskerk, de barokke kathedraal, de abdij en het mooie houtsnijwerk op een aantal woningen. Het kanton St. Gallen heeft een aantal prachtige dalen. 

TAMINATAL - BAD RAGAZ

  • 01Oostzwitserlandtaminatal_BadragazBad Ragaz
Vanuit Maienfeld in het Bündnerland rijden we via Bad Regaz het Sarganserland binnen en zijn dan in het kanton Sankt Gallen aangekomen. Het Taminatal, (ook wel Vättnertal  genoemd) is te bereiken vanaf Bad Ragaz, dat gelegen is in het Rijndal van St. Gallen aan de voet van de Pizol, de huisberg van Bad Ragaz in het Sarganserland. Door de stad stroomt de Tamina uit het Calfeisen-dal, die uiteindelijk uitmondt in de Rijn die langs de stad loopt. Bad Ragaz is tegenwoordig een wellness-resort met golfbaan en luxe hotels.  

  • 02Oostzwitserlandtaminatal_BadragazBad RagARTz
Om de 3 jaar wordt Bad Regaz omgedoopt tot Bad RegARTs, een Sculpturententoonstelling van moderne kunst door de stad en het stadspark. Het vroegere kuuroord Bad Ragaz, dankt zijn bekendheid aan de abdij van Pfäfers, iets verder het Taminatal in. Daar werd in de 14e eeuw een geneeskrachtige warme waterbron ontdekt. Het vroegste badhuis van Zwitserland was  een feit, het werd gebouwd in het Tamina-dal, iets beneden het benedictijnenklooster van Pfaffers (tegenwoordig een Psychiatrische kliniek). Het benedictijnerklooster St. Maria Assumpta in Pfäfers werd in de 8e eeuw gebouwd als Reto-Romaans klooster. De Abdij van Pfäfers was een zetel van het abdijvorstendom binnen het Heilige Roomse Rijk. Tijdens ons bezoek stond het hele gebouw in de steigers en vond er een grondige renovatie plaats. De St. Evor kapel in Pfäfers dateert uit 1624 en is vernoemd naar de heilige Evortius von Orléans.  

  • 04Oostzwitserlandtaminatal_BadragazAltes Bad Pfafers
Het “Alte Bad Pfäfers” is het oudste barokke badhuis van Zwitserland, het werd tussen 1704 en 1718 gebouwd. Tot 1969 deed het badhuis nog dienst, van 1983 tot 1995 werd het in drie etappes gerestaureerd. In de 17e eeuw werd het warme water naar Bad Ragaz geleid en ontstond er langs de doorgaande weg een nieuw kuuroord. De voetgangers richting de Taminaschlucht wandelen langs de rivier de Tamina door de Badtobel. Langs het oude Bad Pfäfers  gaan we een kijkje nemen in de Tamina-kloof (Taminaschlucht).  

  • 05Oostzwitserlandtaminatal_BadragazTaminaschlucht
In de Tamina-kloof bevindt zich ook de warmwaterbron, terug gaat het dan weer bergopwaarts richting Vättis, dat bijna 4 uur staat aangegeven. Vervolgens wandelen we langs de Malpraggsee, een stuwmeer van de plaatselijke energiemaatschappij, en bereiken dan het zuidelijkst gelegen dorp in het Tamina-dal, Vättis.  

TAMINATAL - VÄTTIS

  • 01Oostzwitserlandtaminatal_VattisVattis
Vättis in het Taminatal ligt aan de voet van de Haldensteiner Calanda. Het Calandagebergte vormt de scheidslijn tussen kanton Gräubunden en kanton St. Gallen. Richting het zuiden opent het dal zich via de Kunkelspass naar Tamins in de Bündnerbergen. Naar het westen gaat de rijbaan naar het wild romantische Calfeisental. Het hooggelegen Vättis  heeft een aangenaam klimaat omdat het door de omringende bergen in de luwte ligt. Het kent weinig neerslag ten opzichte van ander bergdalen en heeft warme zomers met veel zonuren, daarentegen ook koude winters. In Vättis is een infocentrum over aardbevingen, het omvat een dia lezing en veel informatie rondom dit Aarmassief, ook wel Aaremassief genoemd, een geologisch gebied in de Zwitserse Alpen (zie infocentrum). Vättis heeft een rijke voorgeschiedenis, dit is te lezen op hun website: http://www.vaettis.ch/. Wij slaan rechtsaf het Calfeisen-dal in. Langs Berggasthaus Gigerwald aan de doorgaande weg bereiken we via tunnels en galerijen de stuwdam Gigerwald met daar achter de Gigerwaldsee.

CALFEISENTAL - ST. MARTIN

  • 01Oostzwitserlandcalfeisental_StmartinSt. Martin
Indien de rijtijden langs de Gigerwaldsee in acht worden genomen kan er niets misgaan over de smalle rijbaan richting St. Martin in het Calfeisental. Elk vol uur tot 20 minuten over het volle uur is St. Martin te bereiken vanaf de stuwdam. De rijtijden staan er niet voor niets want op deze smalle rijbaan passeren een auto en een motorfiets elkaar niet laat staan twee auto’s. Let wel op want men kan er wel voetgangers tegenkomen, die dit prachtige gebied vanaf de stuwdam verkennen. Door smalle tunnels en galerijen bereiken we langs het stuwmeer St. Martin, het laatste bergdorp in het Calfeisental, dat ligt “ingeklemd” tussen Ringelspitz en Brändlisberg.  

  • 03Oostzwitserlandcalfeisental_StmartinMartins kerk St. Martin
Van hieruit zijn er vele wandelmogelijkheden. St. Martin is van oudsher een Walser-nederzetting, die het Calfeisen-dal met de Alp Sardona als leengoed ontvingen van het klooster Pfäfers. Rond 1312 werd de kerk in St. Martin gebouwd, het heeft nog een zichtbare knekelruimte naast de kerk. Sankt Martin bestaat momenteel uit zeven gebouwen, waaronder een restaurant en zelfs een kleine winkel, waar streekproducten en kleding (met logo Calfeisental) aan de man worden gebracht. In grote nagebouwde wijnvaten kan men slapen, genieten in een hotwhirlpool of relaxen in de sauna, alles is mogelijk in het bergdorp. Het dorp is van eind mei tot eind oktober geopend. Iets boven St. Martin op een hoogte van 1580m staat een van de dikste sparren in Zwitserland, een dikker exemplaar staat in het Göschenertal.

GLARUS

  • 01OostzwitserlandglarusStation Glarus
Het Alpenkanton Glarus grenst aan de kantons Uri, Schwyz, Sankt Gallen en Graubünden. Het heeft een rijke voorgeschiedenis, opgravingen uit de bronstijd bewijzen dat er menselijke bewoning is geweest in Glarus. Het kanton Glarus bestaat sinds 2011 nog slechts uit 3 gemeenten n.l. Glarus, Glarus Noord en - Zuid. In de vierkante rode vlag van Glarus staat Frindolin van Säckingen afgebeeld de beschermheilige van Glarus. Het was de heilige Frindolin die destijds het oudste klooster van Duitsland stichtte in Bad Säckingen. Op de grens met het Surselva dal (Disentis/Mustér) staat de hoogste berg van het kanton de 3613m hoge Piz Russein (Glarner Tödi). Sinds augustus 2018 is de Volksgarten van Glarus uitgebreid met een kiosk/bar op wielen. Het is een project van de gemeente om deze idyllische ontmoetingsplek, met zijn prachtige fontein in het midden nieuw leven in te blazen zodat het weer een ontmoetingsplek wordt van het volk.

WALENSEE

  • 01OostzwitserlandwalenseeWalensee-Walenstadt
Wij rijden via Bad Ragaz over de doorgaande weg in westelijke richting en bereiken Walenstadt aan de Walensee. Walenstadt ligt op een hoogte van 425m aan de oostelijke oever  van de Walensee. De Walensee is alleen langs de zuidelijke oever van het meer met de auto te bereiken. Aan de loodrechte noordwand van bergketen de Churfirsten liggen aan het water een aantal dorpjes die enkel te voet of met de boot te bereiken zijn. De Reha kliniek op de noordwand van het hoger gelegen Walenstadtberg, (met een paar alpdorpen) is daarentegen nog wel met de auto bereikbaar. Langs de zuidoever rijden we via Mols, Unterterzen, Murg en Mühlehorn naar de westelijke punt van de Walensee, Weesen.  

  • 02OostzwitserlandwalenseeSchnittlauchinsel
De Schnittlauchinsel (Bieslookeiland) is een klein eiland in de Walensee, het ligt aan de oostzijde in het meer, 320m uit de kustlijn bij Walenstadt. Het 80m lange eiland is slechts 20m breed en is het enige eiland in de Walensee. In Unterterzen gaat een kabelbaan in de zomermaanden naar het geliefde wandelgebied op de Flumserberg. In de wintermaanden is het een geliefd skigebied. Doordat de Walensee tussen Flumserberg en de Calfeisen ligt kan het water zich in de zomermaanden maar weinig opwarmen het is dan ook enige graden kouder dan omliggende bergmeren. De vertrektijden van een boottocht over de Walensee kunt u bekijken op de  website https://www.walenseeschiff.ch/. Deze boot vaart van oost naar west en omgekeerd vanuit Walenstadt of Weesen, kriskras over de Walensee. Het meert aan in de dorpen Betlis, Quinten en Au op de noordoever en op de zuidoever gaat het langs Mols, Unterterzen, Murg en Mühlehorn.  

  • 03OostzwitserlandwalenseeMuhlehorn
Mühlehorn bevindt zich in tegenstelling tot de andere genoemde dorpen in kanton Glarus. De oude overdekte bootsteiger doet al jaren geen dienst meer en is een vervallen bouwwerk geworden. De Walensee bevindt zich dus zowel in kanton Glarus als Sankt Gallen. Vanaf deze dorpen zijn mooie wandeltochten te maken langs het meer b.v. naar het opstappunt van de boot, een tijdschema voor de wandeling staat ook op hun website. De hoogste berg in de Glarner Alpen is de 3613m hoge Tödi, hier ontspringt ook de Linth, gevoedt door talrijke zijrivieren is deze rivier de belangrijkste waterleverancier van de Walensee.  

  • 05OostzwitserlandwalenseeWeesen
Het was Hans Konrad Escher (1767-1823) die het Linthwerkplan en de bouwactiviteiten ervan leidde (1804-1823). Het Linthwerk is een 23km lang kanaal (Linthkanal) dat een einde heeft gemaakt aan de regelmatige overstromingen in het stroomgebied van de Linth. Het Linthkanal verbindt de Walen- met de Zürchersee en verlaat in het westen het meer bij de stad Weesen. Het historische stadje Weesen, doet ons bij binnenkomst even denken aan de stad Genève. Achter de hotels aan de Walensee-oever bevinden zich de nauwe staatjes en waterbronnen van dit idyllisch stadje. Het Dominikanerinnen klooster Maria Zuflucht, dat al bestond in de 9e eeuw, sloot zich in het jaar 1256 aan bij de Dominikaanse orde. En zo behoren de Dominikaanse nonnen van Weesen tot het oudste vrouwelijke religieuze vestiging in Zwitserland.

APPENZELL

  • 01OostzwitserlandappenzellAppenzell
De stad Appenzell is de hoofdstad van het Zwitserse halfkanton Appenzell Innerrhoden, Appenzell Ausserrhoden is het andere halfkanton. Het kanton Appenzell werd om religieuze redenen in 1597 gesplitst. Appenzell Innerhoden is het kleinste kanton van Zwitserland. Beide kantons worden omringd door het kanton Sankt Gallen. Het kanton werd voor het eerst in de 7e of 8e eeuw bewoond blijkt uit een oorkonde uit 907. Het klooster van Sankt Gallen zwaaide de scepter in kanton Appenzell. De “Heiligkreuzkapelle” uit 1561 werd in de laatgotische stijl gebouwd, de barokke kerkbanken zijn van de Magdalena kapel uit Steinegg, iets voor Appenzell. De kruiswegstaties in de kapel zijn nog origineel en dateren uit 1787. De binnenstad is gezellig en straalt sfeer uit.

  • 07OostzwitserlandappenzellKapucijnerinnenklooster Maria der Engel
Het Appenzeller vrouwenklooster, “Maria der Engel” wordt nog steeds bewoond door kapucijnerinnen. De eerste nonnen vestigden zich er in 1613. Naast het klooster vind je de (particuliere) ommuurde burcht, die sinds 1708 door dezelde familie wordt bewoond. Nog enkele historische gebouwen zijn de imposant St. Mauritius kerk met zijn 15e -eeuwse toren, het Concordia herenhuis uit de 17e eeuw met zijn rijk geïllustreerde beschilderingen en het eveneens rijk beschilderde huis Hampi Fässler. Bovendien heeft Appenzell enkele interessante musea.  

  • 11OostzwitserlandappenzellAppenzeller brouwerij
Appenzell is ook bekend om zijn mooie klederdracht, Appenzeller bier en niet te vergeten de pittige Appenzeller kaas. De Sitter rivier die gevoed wordt door vele zijriviertjes komt uit het Alpstein gebergte en stroomt door de stad, uiteindelijk mondt  hij uit in de Thur. Het spoorwegennet wordt door de lokale Appenzeller Bahnen verzorgt en is verbonden met Sankt Gallen. De particuliere spoorwegmaatschappij Appenzeller Bahnen (AB) is in 2006 ontstaan door een fusie van de AB met de Sankt Gallen-Gais-Appenzell (SGA), de Rorschach-Heiden-Bergbahn, de Trogenerbahn en de Rheineck-Walzenhausenbahn. De hoogste berg van het Appenzeller land is de 2500m hoge Säntis, gelegen op het driekantonpunt van de twee Appenzellers met Sankt Gallen.